CSENDERUNL
Formacja Prachovské skályFormacja Prachovské skály

Rezerwat przyrody Prachovské skály należy do najbardziej znanych terenów Republiki Czeskiej. Jest jednym z najstarszych rezerwatów przyrody w Republice Czeskiej. 

Bozkovskie jaskinie dolomitowe Bozkovskie jaskinie dolomitowe

Jaskinia, która ma największe podziemne jezioro w Czechach.

Miasto skalne HruboskalskoMiasto skalne Hruboskalsko

Należą do najbardziej znanych skalnych miast i cechują je olbrzymie wieże sięgające wysokości do 55 m i strome kaniony. 

Wyszukiwanie

Ścieżka śladami szkła

Turnov

Ścieżka szklarstwa to wędrówka po miejscach, które były lub są związane ze szklarstwem. Jej najważniejszym miejscem jest Turnov. Na pocz. XVIII wieku pojawiły się tu pierwsze piece do wytapiania kolorowych szkieł kompozycyjnych, wyciskanie i szlifowanie przewyższyły zaś swym znaczeniem ekonomicznym nawet tradycyjne szlifowanie naturalnych kamieni szlachetnych. Po wojnach napoleońskich powstała w pobliżu dzisiejszej szkoły biżuterii osada Sklenařice, z której do dziś dochowała się jedynie huta Pactla (Pacltova huť) działająca do 1864 r. W okresie międzywojennym produkcją i obróbką szklanych kamyczków zajmowały się takie wielkie firmy jak Belda, Flégr, Ouhrabka, Pitaš, Plíhal, Šlechta i Valha, ale też setki chałupników. Tradycja szklarska przetrwała do dziś w działalności przedsiębiorstwa Preciosa. W Turnowie działa też warsztat topionej plastyki szklanej L. Málka. Dla 5 - 20 - osobowych grup można zamówić zwiedzanie produkcji szklanych figurek Eliglass.

Atelier Eliglass, Eliška Šídová, Alej Legií 696, 511 01 Turnov
tel.: 481 322 023

Frýdštejn

Podobną produkcję jak w Turnovie, w dodatku ze szlifowaniem kółeczek szklanych - tzw. „bangli“, wprowadził w niedalekim Frýdštejnie F. Schmidt. Jego mechaniczną, profesjonalnie wyposażoną szlifiernię przejęła po 1948 r. Preciosa, która wprowadziła tu produkcję szklanych żyrandoli. Romantyczną drogą pod ruinami zamku Frýdštejn z widokiem na Vranov i Suché skály dostaniemy się do Malej Skály w dolinie Izery.

Malá Skála, Líšný, Splzov

Również tu odbywała się chałupnicza produkcja szklarska. Prasowanie guzików lub produkcja pereł i figurek stanowiły pod koniec XIX i na pocz. XX wieku źródło utrzymania wielu tutejszych mieszkańców. Prawdziwą hutę szkła znajdziemy jednak dalej w kierunku Železnego Brodu, w miejscowości Líšné. Również tutaj, podobnie jak w okolicznych wsiach, chodziło z początku o drobną produkcję dla firm handlowych z Jablonca czy Żeleznego Brodu. W 1956 r. produkcja ta została powiększona o szklane kamienie oraz szkło do produkcji żyrandoli i przemieszczona do huty szkła należącej do koncernu Železnobrodské sklo, dziś Liglass.

Warsztat szlifierski Splzov
Sklo Šafránek, U Zastávky 34, 466 01 Jablonec n. N.
tel.: 483 390 775
e-mail: sklosafranek@hotmail.com, www.mujweb.cz/obchod/sklo

jedynie wcześniej umówione grupy

Železný Brod

Do Železnego Brodu, słynnego z produkcji szkła hutniczego i szlifowanego oraz z oryginalnych szklanych figurek, docieramy po przejechaniu kilku kilometrów. Do I wojny światowej tutejsze szklarstwo żyło w cieniu przemysłu włókienniczego, a wyroby małych pras i szlifierni były takie same jak w całym regionie jabloneckim. Po I wojnie światowej młoda generacja przedsiębiorczych szklarzy postanowiła przestawić się na ekskluzywne, ryte i szlifowane albo na gorąco kształtowane szkło. Ich wysiłki zostały wsparte przez założenie Specjalistycznej Szkoły Szklarskiej w 1920 r., która wychowała całe pokolenia szklarzy. Uczyły w niej m.in. takie osobistości świata szkła, jak Metelák, Juna, Brychta, Libenský albo Ježek. Szklane figurki Brychty z lat 20. XX wieku stały się początkiem jedynej w swoim rodzaju, do dziś charakterystycznej, produkcji. Po 1948 roku większość warsztatów została włączona do przedsiębiorstwa Železnobrodské sklo. Obecnie znowu powstają prywatne warsztaty i atelier, np.: Z. Lhotskiego. Warta zwiedzenia jest z pewnością stała ekspozycja w szkole biżuterii, a przede wszystkim tutejsze muzeum z nową galerią szklanych rzeźb najbardziej znanych czeskich szklarzy S. Libenskiego i J. Brychtovej. W mieście i w jego pobliżu działa szereg znanych osobistości szklanego świata, jak J. Novotný, B. Novák, M. Šílená.

Warsztat rytownictwa Železný Brod
Sklo Šafránek, U Zastávky 34, 466 01 Jablonec n. N.
tel.: 483 390 775
e-mail: sklosafranek@hotmail.com, www.mujweb.cz/obchod/sklo

jedynie wcześniej umówione grupy

SUPŠ sklářská, Smetanovo zátiší, 468 22 Železný Brod
tel, fax.: 483 346 162
e-mail: sekretariat@supss.cz, www.supss.cz
zwiedzanie poza okresem wakacji, czerwiec, lipiec - wystawa prac uczniów

Szlifiernia FIPOBEX s r.o., Pěnčín 60, 468 21 Bratříkov
tel.: 483 368 468
e-mail: exkurze@fipobex.cz, www.fipobex.cz/exkurze/

jedynie wcześniej umówione grupy

Jablonec nad Nisou

W kierunku dalej na Jablonec nad Nisou i Góry Izerskie ciągle spotykamy szereg małych parterowych budynków z typowymi wysokimi kominami. Są to tzw. "drikety" (z niemieckiego drucken) - prasy do produkcji szklanych koralików i guzików. Jedną z nich zwiedzimy, prasę w Kokonínie. Wieś - dziś przedmieście Jablonca - była w przeszłości znana z rycia szkła, a później również z produkcji biżuterii. Tutejsze wyroby podziwiać możemy dzięki bogatej ekspozycji jabloneckiego Muzeum Szkła i Biżuterii, gdzie powinien skierować swe pierwsze kroki każdy przyjeżdżający do Jablonca. Przeszłość i teraźniejszość sztuki szklarskiej, rozwój biżuterii - tej sztucznej i tej prawdziwej - ożywa tu w tysiącach eksponatów. Dzięki temu Jablonec nad Nisou wyrósł z mało znaczącego miasteczka na dzisiejsze centrum przemysłowe. Od przełomu XVIII i XIX wieku wzrasta liczba przedsiębiorstw, a domy eksportowe Dresslerów, Posseltów, a przede wszystkim Ignácego Schwanna, nawiązują kontakty handlowe z całym światem. Złotą erą Jablonca był jednak koniec XIX i początek XX wieku. O ówczesnym bogactwie miasta świadczą wystawne dzielnice willowe oraz budynki użyteczności publicznej. Bez wątpienia przyczyniła się do tego również tutejsza Średnia Szkoła Biżuteryjna dzięki wykształceniu specjalistów wysokiej klasy. Ciężkim ciosem dla jabloneckiego przemysłu szklarskiego była II wojna światowa, kiedy to szereg przedsiębiorstw zostało przestawionych na produkcję dla wojska. Jeszcze gorsza sytuacja nastała po wysiedleniu tutejszych Niemców i nacjonalizacji przemysłu. Całą produkcję skupiono wtedy w czterech przedsiębiorstwach państwowych (Železnobrodské sklo, Preciosa, Skleněná bižuterie, Kovová bižuterie.) Marce Bijoux de Boheme udało się mimo wszystkich trudności przebić na rynki zagraniczne, a miasto stało się znane w świecie mody również dzięki międzynarodowym wystawom biżuterii w latach 70. i 80. Najważniejszymi gałęziami jabloneckiej produkcji szkła jest produkcja szkła użytkowego i technicznego, flakonów, żyrandoli i biżuterii.

Prasa koralików, Maršovická 437, 468 01 Jablonec n. N.
tel.: 483 302 203
jedynie po uprzednim uzgodnieniu, grupy min. 10 i maks. 45 osób

SUPŠ a VOŠ, Horní nám. 1, 466 80 Jablonec nad N.
tel., fax.: 483 312 805, e-mail: sups-vos@pvtnet.cz
jedynie po uprzednim uzgodnieniu, grupy maks. 30 osób.

Muzeum szkła i biżuterii, Jiráskova 4, 466 01 Jablonec nad Nisou
tel.: 483 369 011, e-mail: msbjbc@quick.cz, www.mestojablonec.cz

Góry Izerskie

W zalesionych Górach Izerskich, na północ i północny wschód od Jablonca, znajduje się izerski region szklarski. Na terenach tych, gdzie panował ostry klimat i bieda, szklarstwo i drwalnictwo było jedynym źródłem utrzymania. Przejeżdżamy przez Lučany nad Nisou, a po drodze do Harrachowa mijamy Horní Maxov, Antonínov, Polubný, Josefův Důl. Tutaj znajdowało się szklarskie królestwo rodziny Riedlów. W Desnie przejeżdżamy obok reprezentacyjnej willi najważniejszego przedstawiciela tej rodziny, Josefa Riedla, nazywanego królem szkła. Dziś w willi znajduje się mała kolekcja szkła, pozostałość po dawnej wzorcowni. Produkcja szkła użytkowego, którą wprowadzili tu Riedlowie, przetrwała do dziś. Po prawej stronie na zboczu wznosi się rodzinny grobowiec Riedlów, ale to już po drodze do Harrachova.

Harrachov

Mało czeskich hut szkła osiągnęło taki rozgłos jak tutejsza, założona w dawnej osadzie Nový Svět w dominium hrabiów Harrachów. Od 1712 r. produkuje najwyższej jakości szlifowane i malowane szkło użytkowe i dekoracyjne oraz żyrandole znane na całym świecie. Do dziś dnia w kompleksie stoi dom panów, w którym otwarte zostało muzeum harrachowskiej huty. Technicznym rarytasem jest działająca (!) stuletnia szlifiernia o napędzie wodnym. Druga pod względem wieku ciągle działająca huta szkła w Czechach znajduje się dziś w rękach firmy Novosad i syn.

Sklárny Novosad (Muzeum szkła, zwiedznie huty), 512 46 Harrachov,
tel.: 481 528 141, obchod@sklarnaharrachov.cz, www.sklarnaharrachov.cz

Z Harrachova możemy jechać dalej przez Polskę i Niemcy po Międzynarodowej Szklanej Drodze (Szklarska Poręba, Jelenia Góra, Bolesławiec, Zgorzelec, Görlitz, Niesky, Rietschen, Bad Muskau, Weisswasser, Schleife, Döbern, Drebkau). W odwrotnym kierunku z Turnova trasa przechodzi przez Liberec, Nový Bor, Kamenický Šenov. Na całej trasie działają dziesiątki firm szklarskich, techników szklarskich i muzeów.

Więcej informacji można uzyskać w Czechach pod adresem:
GLASSiCENTER s.r.o., Osvobození 583, 471 14 Kamenický Šenov,
tel.: 487 764 338
e-mail: info@glassicenter.cz, www.glassicenter.cz

Wytworzono 29.4.2004 15:52:39 | przeczytano 12847x
 
 
Stowarzyszenie Czeski Raj © 1992-2021  |  Antonína Dvořáka 335, 511 01 TURNOV
tel.: +420 481 540 253  |  info@cesky-raj.info
Publikační a redakční systém Public4u © 2000-2021
load